เขตห้ามล่าสัตว์ป่าถ้ำค้างคาว-เขาช่องพราน จังหวัดราชบุรี
ถ้ำค้างคาว55.jpg
เขตห้ามล่าสัตว์ป่าถ้ำค้างคาว-เขาช่องพราน จังหวัดราชบุรี

ประวัติความเป็นมา:
สืบเนื่องจากนายแพทย์บุญส่ง เลขะกุล เลขาธิการนิยมไพรสมาคม ซึ่งเป็นคณะ กรรมการสงวนและคุ้มครองสัตว์ป่า ได้นำเสนอในที่ประชุมคณะกรรมการสงวนและคุ้มครองสัตว์ป่า ครั้งที่ 4/2524 เมื่อวันที่ 17 ธันวาคม 2524 ว่า ? ที่วัดเขาช่องพราน ตำบลเตาปูน อำเภอโพธาราม จังหวัดราชบุรี มีค้างคาวหนูปากย่น เป็นค้างคาวที่มีประโยชน์มากช่วยกำจัดแมลง ช่วยผสมเกสรดอกไม้ ไม่ทำลายพืชพันธุ์และผลไม้ อาศัยอยู่เป็นจำนวนมาก ทำให้มีมูลมากใช้ทำปุ๋ยมีคุณภาพดี โดยเหตุที่ค้างคาวชนิดนี้กินแมลงเป็นอาหาร กินน้ำหวานตามเกสรดอกไม้ต่างๆจึงช่วยลดศัตรูพืชเป็นอย่างดี ทำให้เกิดความสมดุลตามธรรมชาติ นับได้ว่าเป็นประโยชน์ต่ออาชีพเกษตร ค้างคาวดังกล่าวถูกล่าทำลายเกรงว่าจะสูญพันธุ์ จึงขอให้จัดค้างคาวไว้ในบัญชีสัตว์ป่าคุ้มครอง ? และในที่ประชุมคณะกรรมการสงวนและคุ้มครองสัตว์ป่า ได้มีมติให้กรมป่าไม้พิจารณากำหนดพื้นที่ดังกล่าวเป็นเขตห้ามล่าสัตว์ป่า โดยยังไม่กำหนดให้ค้างคาวทุกชนิดเป็นสัตว์ป่าคุ้มครอง เกรงว่ายังมีค้างคาวบางชนิดที่ทำลายผลไม้ของชาวสวน ชาวไร่ จึงเป็นการสมควรให้ควบคุมเฉพาะแห่ง มิใช่คุ้มครองทั่วไป ต่อมาเมื่อวันที่ 2 เมษายน 2525 จึงได้มีประกาศกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ กำหนดให้บริเวณที่ดินถ้ำค้างคาว เขาช่องพราน และวัดเขาช่องพราน ในท้องที่ตำบลเตาปูน อำเภอโพธาราม จังหวัดราชบุรี เป็นเขตห้ามล่าสัตว์ป่า (โดยมี นายชวน หลีกภัย รัฐมนตรีว่าการกระทรวงเกษตรและ สหกรณ์ เป็นผู้ลงนาม ) และนำลงประกาศในราชกิจจานุเบกษา เล่มที่ 99 ตอนที่ 82 วันที่ 15 มิถุนายน 2525
  • ข้อมูลด้านกายภาพ:
 
พื้นที่: 77  ไร่
ภูมิประเทศ:
ภูมิอากาศ:
ธรณีวิทยา:

 
อาคารสำนักงานเขตห้ามล่าสัตว์ป่าถ้ำค้างคาว
อาคารสำนักงานเขตห้ามล่าสัตว์ป่าถ้ำค้างคาว

 
  • ข้อมูลด้านชีวภาพ
 
ทรัพยากรป่าไม้: บริเวณเขาช่องพรานที่ค้างคาวอาศัยอยู่ มีพรรณไม้ป่าเบญจพรรณขึ้นอยู่ปกคลุมพื้นที่ภูเขา ชนิด พรรณไม้ที่ขึ้นอยู่มีสภาพแคระแกรนส่วนใหญ่ ได้แก่ ประดู่ ข่อย ตะแบก ยาง ไผ่รวก เป็นต้น และมีพรรณไม้ที่เจริญเติบโตได้ดี เป็นไม้เบิกนำ ได้แก่ ต้นปอ จากการสำรวจชนิดพรรณไม้โดยคณะเจ้าหน้าที่เขตห้ามล่าสัตว์ป่าถ้ำค้างคาว-เขาช่องพราน เมื่อปี 2548 พบว่า มีชนิดพรรณไม้ยืนต้นที่สำคัญ ประมาณ 86 ชนิด
ทรัพยากรสัตว์ป่า: ที่สำคัญ ได้แก่ ลิงแสม และค้างคาว และยังพบสัตว์ผู้ล่าที่สำคัญ ได้แก่ เหยี่ยว นกแสก งูชนิด ต่างๆ

  • ข้อมูลทั่วไป
 
ลักษณะของชุมชนในพื้นที่: เขตห้ามล่าสัตว์ป่าถ้ำค้างคาว-เขาช่องพราน ลักษณะพื้นที่ประกอบด้วย พื้นที่ส่วนหนึ่ง เป็นเขาช่องพราน เป็นเขาขนาดเล็ก และเป็นเขาหินปูน ยอดเขาสูงประมาณไม่เกิน 100 เมตร จากระดับน้ำทะเลปานกลาง มีถ้ำค้างคาว ภายในถ้ำคล้ายห้องโถงใหญ่ มีหินงอกหินย้อยปรากฏให้เห็นเหมือนถ้ำทั่วไป ลึกประมาณ 40 เมตร ในถ้ำเป็นที่อยู่อาศัยของค้างคาวหนูปากย่น นับล้านๆตัว โดยมีค้างคาวชนิดอื่นอาศัยอยู่ด้วยหลายชนิดแต่มีจำนวนไม่มาก ถ้ำนี้อยู่ทางทิศใต้ของเขาช่องพราน และยังมีถ้ำอีกแห่งหนึ่ง เรียกว่า ถ้ำพระ อยู่ทางด้านทิศใต้ของเขาช่องพราน มีค้างคาวอยู่อาศัยไม่มากและไม่ใช่ค้างคาวปากย่นบริเวณภูเขามีต้นไม้ขึ้นอยู่หนาแน่นแต่อยู่ในสภาพแคระแกรนเนื่องจากขึ้นอยู่บนเขาหินปูน โดยรอบบริเวณเชิงเขาเป็นที่ราบ ทุ่งนา ไร่อ้อย และทุ่งหญ้า พื้นที่อีกส่วนหนึ่ง เป็นที่ราบเชิงเขา อยู่บริเวณทิศใต้และทิศตะวันตกของเขาช่องพราน ครอบคลุมทั้งบริเวณที่เป็นอาคารของวัดเขาช่องพราน โรงเรียนวัดเขาช่องพราน และสถานีอนามัย สนามกีฬาของโรงเรียน และลานจอดรถ
การคมนาคม:
ที่ตั้ง: ตั้งอยู่ริมทางหลวงจังหวัด หมายเลข 3089 (สายเบิกไพร-เขางู) ฝั่งตรงข้ามกับวัดเขาช่อง พราน อยู่ในท้องที่ตำบลเตาปูน อำเภอโพธาราม จังหวัดราขบุรี ห่างจากอำเภอโพธารามประมาณ 15 กิโลเมตร ห่างจากอำเภอเมืองประมาณ 24 กิโลเมตร และห่างจากอำเภอบ้านโป่งประมาณ 30 กิโลเมตรอยู่ในที่ดินกรรมสิทธิ์ของวัด ไม่อยู่ในพื้นที่ป่าสงวนแห่งชาติและพื้นที่ต้นน้ำลำธารใดๆ ขอบเขตพื้นที่รับผิดชอบประมาณ 77 ไร่
สถานที่ติดต่อ:
ข้อมูลเพิ่มเติม:

การประกาศจัดตั้งเขตห้ามล่าสัตว์ป่าถ้ำค้างคาว-เขาช่องพราน
หมายเหตุ:

 สภาพแวดล้อมบริเวณเขตห้ามล่าสัตว์ป่าถ้ำค้างคาว-เขาช่องพราน จังหวัดราชบุรี
ฝูงค้างคาวบินออกจากถ้ำ
ฝูงค้างคาวบินออกจากถ้ำ
ลิงแสม
ลิงแสม

 





Copyrights 2006 :: กรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่าและพันธุ์พืช ::